การทำงานและประสบการณ์นักการทูต : นักการทูต กับ การเดินทาง Article

การทำงานและประสบการณ์นักการทูต : นักการทูต กับ การเดินทาง

                 คุณตั้ว - อดิพลิน ภาณุพงศ์ นักการทูตชำนาญการ กองลาตินอเมริกา กรมอเมริกาและแปซิฟิกใต้ ผู้มี “การเดินทาง” เป็นงานอดิเรก เขาเดินทางไปแล้วกว่า 60 ประเทศ และตั้งใจว่า ชีวิตนี้จะต้องไปเที่ยวประเทศต่าง ๆ ให้ครบครึ่งโลก อะไรทำให้คุณตั้วหลงรักการเดินทางแบบถอนตัวไม่ขึ้นจนกลายเป็นบล็อกเกอร์เพจท่องเที่ยวที่ตั้งใจนำเสนอแต่สถานที่ “แปลกใหม่”

 

 

ชีวิตที่รายล้อมด้วยการเดินทาง

             คุณตั้วเริ่มเดินทางตั้งแต่เด็ก เพราะมีโอกาสติดตามคุณพ่อคุณแม่ที่ทำงานอยู่ในกระทรวงการต่างประเทศไปใช้ชีวิตในต่างแดนหลายครั้ง เมื่อได้เข้ารับราชการเป็นนักการทูต ก็ยังคงเดินทางอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะเมื่อครั้งที่ประจำการอยู่ที่ประเทศตุรกี เพราะที่นั่นทำเลดี ตั้งอยู่บริเวณที่เป็นศูนย์กลางของ 2 ทวีป คือ เอเชียและยุโรป เดินทางสะดวก อีกทั้งสายการบินแห่งชาติของตุรกีก็เป็นหนึ่งในสายการบินที่มีเที่ยวบินมากที่สุดในโลก ซึ่งทำให้คุณตั้วเดินทางไปประเทศต่าง ๆ ได้สะดวก

 

เพราะชีวิตขาดการเดินทางไม่ได้

               “งานนักการทูตเป็นงานที่ไม่จำเจ ได้เรียนรู้อะไรใหม่ ๆ และได้เดินทางไปเจอสิ่งแปลกใหม่อยู่ตลอด” นี่คือเหตุผลที่คุณตั้วเลือกทางเดินในสายนักการทูต และเป็นเหตุผลเดียวกันกับที่ชีวิตขาดการเดินทางไม่ได้

              “พี่เริ่มรู้ว่าตัวเองหลงใหลการท่องเที่ยวเวลาไปที่เดิม ๆ แล้วอยากไปที่ใหม่ พอเวลาเราเดินทางเยอะ เราก็ยิ่งรู้ว่าโลกนี้มีอะไรที่แตกต่างกันเยอะมาก ทั้งประวัติศาสตร์ สังคม วัฒนธรรม พี่ก็คิดว่า เกิดมาครั้งเดียว อยากไปสักครั้งก่อนตาย

 

 

คุณสมบัติของนักเดินทาง คือ ใจต้องเปิดกว้าง

              นักเดินทางต้องมีจิตใจที่เปิดกว้าง เราต้องยอมรับว่า ประเทศที่ไปทุกที่ไม่ได้เป็นอย่างที่เราคาดหวังตลอด เราอาจสะดุดตั้งแต่ก้าวแรกก็ได้ เราอาจเจอปัญหาที่ ตม. หรือบนแท็กซี่ หรือเราอาจเจอเรื่องราวที่น่าประทับใจในแบบไม่คาดคิดก็ได้ แต่ถึงอย่างไรเราก็ต้องยอมรับก่อนว่า แต่ละประเทศมีความแตกต่างกัน

 

Culture Shock ครั้งแรก

              ตอนนั้นอยู่บนเครื่องบินสายการบินแคนาเดียนแอร์ไลน์ มีผู้หญิงคนหนึ่งจะเอากระเป๋าสัมภาระใส่ช่องที่เก็บของด้านบน แต่ที่เต็มหมดแล้ว ผู้โดยสารคนอื่นที่อยู่รอบข้างก็เลยช่วยกันดูให้ว่าตรงนั้นตรงนี้เต็มรึยัง ตะโกนบอกกันไปมา พอเจอที่ว่างก็ส่งกระเป๋าต่อ ๆ กันไปกว่า 20 แถว สุดท้ายพอเก็บกระเป๋าเสร็จ เขาก็ต่างพูดกันว่า Good Job! ในชีวิตนี้พี่ไม่เคยเห็นคนหลายคนที่เอื้อเฟื้อเรื่องกระเป๋าเดินทางของคนอื่นขนาดนี้ ถือว่าเป็น Culture Shock ครั้งแรกที่ทำให้พี่ประทับใจน้ำใจของชาวแคนาเดียนมาก 

 

ไม่มีประเทศที่ชอบที่สุด

             ไม่มีประเทศไหนหรอกที่ชอบที่สุดจริง ๆ ชอบทุกประเทศเท่ากันหมด แต่ก็มีประเทศที่ประทับใจ ที่รู้สึกตื่นตาตาตื่นใจพิเศษเมื่อไปถึง เช่น เติร์กเมนิสถาน ที่ตึกทุกตึกเป็นสีขาว ทำจากหินอ่อนที่นำเข้าจากอิตาลีทั้งหมด มองไปเหมือนอยู่ในหนัง sci-fi เลย

 

 

              นอกจากนี้ ชายหาดลาดีก (la digue) ในประเทศเซเชลล์ ก็เป็นอีกสถานที่ที่พี่ประทับใจ เป็นหาดที่มีหินวางอยู่เต็มไปหมด สวยมาก เหมือนพระเจ้ามาวางไว้ 

 

 

              แล้วก็ที่เชอร์โนบิล ประเทศยูเครน เมืองที่ถูกแช่แข็งมากว่า 50 ปี เนื่องจากการระเบิดของโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ ตอนนี้เลยถูกทิ้งให้เป็นเมืองร้าง ถ้าใครจะเดินทางไปต้องไปกับบริษัททัวร์ เพราะในเมืองยังคงมีกัมมันตรังสีตกค้าง จึงต้องเดินตามทางเดินที่กำหนดไว้เท่านั้น บรรยากาศก็วังเวงดี

 

 

ทำไมต้องมัลดีฟต์เมืองไทย

             ถ้าให้พี่แนะนำประเทศที่น่าไปเที่ยว 3 แห่ง ประเทศแรกที่จะแนะนำคือ  “ไทย”  สิ่งหนึ่งที่ไม่ค่อยชอบคือ ทำไมเราต้องพยายามโปรโมทสถานที่ท่องเที่ยวของไทยเชิงว่า “มัลดีฟต์เมืองไทย” “แกรนด์แคนยอนเมืองไทย” ในเมื่อเรามีสถานที่ท่องเที่ยวที่เป็นเอกลักษณ์และสวยงามมากอยู่แล้ว ไม่จำเป็นต้องเอาชื่อสถานที่ประเทศอื่นมานำหน้า พี่ชอบดำน้ำ ถ้าให้เปรียบเทียบสถานที่ดำน้ำทุกประเทศ ทุกทวีปที่พี่เคยไป บอกได้เลยว่า ไทยสวยสุด แต่อาจมีเรื่องน่าเสียดายตรงการบริหารจัดการเพียงเท่านั้น

 

 

             อีกประเทศคือ “เคนย่า” ถ้าใครชอบท่องเที่ยวสายธรรมชาติ ส่องสิงสาราสัตว์ เคนย่าเป็นอีกหนึ่งประเทศที่น่าไปมาก โดยเฉพาะไปดู The Great Migration หรือการอพยพครั้งใหญ่ของสัตว์ป่า ซึ่งจะเกิดขึ้นทุกปีในช่วงเดือนกรกฎาคมถึงเดือนตุลาคม เคนย่ามีระบบการจัดการและการลงทุนในอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวที่ดีมาก ปลอดภัย และเป็นซาฟารีแบบธรรมชาติ

 

 

            สุดท้ายคือ “ตุรกี” จุดศูนย์กลางอารยธรรมต่าง ๆ ของโลก มีวัดที่เก่าที่สุดในโลก มีอารยธรรมโบราณ ถ้าคนชอบศึกษาประวัติศาสตร์โลก ยังไงก็ต้องเจอคำว่าตุรกีในหนังสือ ถ้าอินก็ไปเลย นอกจากนี้ ยังมีแหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติสวยงามที่หลากหลาย แตกต่างจากที่อื่นในโลกแน่นอน

 

 

ลุย แต่ไม่มาก เน้นปลอดภัย

             ถามว่าลุยไหม ก็ลุย แต่ไม่มาก ถึงแม้เราชอบเที่ยวขนาดไหน แต่เราก็ต้องคิดถึงความปลอดภัยไว้ก่อน เนื่องจากพี่ทำงานเป็นนักการทูต ได้มีโอกาสออกประจำการที่สถานทูต ดังนั้น จึงเห็นนักท่องเที่ยวที่เขามีปัญหาและมาติดต่อสถานทูตค่อนข้างเยอะ เราคือคนออกคำแนะนำเวลาเดินทางในต่างประเทศ เราเลยรู้ว่า ในการท่องเที่ยวต้องทำตัวอย่างไรให้ปลอดภัย ต้องตระหนักเรื่องนี้มากอยู่แล้ว เช่น พาสปอร์ตต้องเก็บอย่างไร ถ้าไม่จำเป็นก็ไม่ควรเอาพาสปอร์ตออกไปไหน ถือเป็นฉบับ copy ไปแทนก็ได้ หรือควรระวังสิ่งของมีค่าอย่างไง ถ้าเราเดินทางบ่อย ๆ เราจะรู้เลยว่า คนแบบไหนเข้ามาคุยกับเราเพราะอะไร หวังดีหรือประสงค์ร้าย ต้องคอยหัดสังเกตและระแวดระวังอยู่เสมอ

 

 

ยอมเหนื่อย แต่ไม่ยอมรู้สึกเสียดาย

             พี่เที่ยวจนบางครั้งรู้สึกเหนื่อยมาก แต่ก็ไม่อยากตื่นนอนมาแล้วรู้สึกว่า วันนั้นน่าจะไปที่นั่นนะ บางคนเที่ยวจนเบื่อก็มี แต่สำหรับพี่ เวลาเหนื่อยก็แค่พักผ่อน รักษาสมดุลร่างกายให้ได้ ซึ่งส่วนใหญ่พี่จะคิดว่า การไปเที่ยวคือการพักผ่อน ถ้าเรา enjoy ก็ถือว่าเราได้พักผ่อน ไม่จำเป็นต้องนอนอยู่เฉย ๆ ในห้อง

 

การเดินทาง คือ การทำความเข้าใจผู้อื่น

           การท่องเที่ยวช่วยอะไรในงานเราบ้าง? เราเดินทาง เรามีเรื่องเล่า เวลาเราไป เราไปศึกษาเขา เราไปเข้าใจเขา ยิ่งเราเจอคนเยอะ เรารู้จักเขามากขึ้น รู้จักวัฒนธรรมมากขึ้น เข้าใจแต่ละประเทศมากขึ้น เราจะไม่เอาประเทศใดประเทศหนึ่งเป็นมาตรฐาน ไม่หงุดหงิดในการทำงานกับคนต่างชาติ ว่าทำไมเขาไม่ทำแบบนั้นแบบนี้ เรามีหน้าที่ต้องปรับตัวเข้ากับเขา ต้องอดทนมากขึ้น เป็นเรื่องธรรมดาที่มนุษย์ต้องพยายาม อดทน เรียนรู้ และปรับตัวเข้าหากันและกัน

 

                                                       

ลาตินอเมริกาครั้งแรก

          ตอนนี้กองลาตินอเมริกามีโครงการนำคณะภาคเอกชนไทยและสื่อมวลชนเยือนภูมิภาคลาตินอเมริกา (Latin Link) ซึ่งจะจัดขึ้นระหว่างวันที่ 1 -14 มิ.ย. โดยปีนี้จะพานักธุรกิจไทยไป 3 ประเทศ คือ เม็กซิโก บราซิล และชิลี เพื่อเพิ่มพูลประโยชน์ด้านเศรษฐกิจของไทยกับภูมิภาคลาตินอเมริกาผ่านการสร้างเครือข่ายระหว่างภาคเอกชนสองฝ่าย

          สาขาธุรกิจที่มุ่งเน้นในครั้งนี้ คือ ชิ้นส่วนยานยนต์/อะไหล่/ประดับยนต์ อาหาร/อาหารแปรรูป นวัตกรรมเกี่ยวกับพลังงาน อุตสาหกรรมการบิน โรงแรมและโลจิสติกส์ มีกิจกรรมมากมายทั้งการจับคู่ธุรกิจ การสัมมนา การสำรวจตลาด รวมถึงเยี่ยมชมสถานที่ต่าง ๆ ซึ่งจะเป็นครั้งแรกที่พี่ได้ไปประเทศในแถบลาตินอเมริกา และถึงแม้จะไปด้วยหน้าที่การงาน แต่ก็คิดว่าคงมีเรื่องราวการเดินทางที่น่าสนใจในมิติใหม่ ๆ กลับมาเล่าให้ฟังแน่นอน

 

 

แอพพลิเคชันใหม่ “Discover Latin America”

         กรมอเมริกาฯ ต้องการส่งเสริมความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับภูมิภาคลาตินอเมริกาแก่ประชาชนทั่วไป และภาคธุรกิจที่สนใจจะลงทุนในภูมิภาคนี้ จึงมีโครงการผลิตสื่อและแอพพลิเคชันโทรศัพท์มือถือ “Discover Latin America” ร่วมกับสมาคมสมาพันธ์ดิจิตอลคอนเทนต์บันเทิงไทย เพื่อให้ข้อมูลเกี่ยวกับภูมิภาคลาตินอเมริกาใน 3 ด้าน ได้แก่ ด้านภูมิศาสตร์ ด้านศิลปะและวัฒนธรรม และด้านเศรษฐกิจและโอกาสทางธุรกิจ เราพยายามออกแบบมาให้ใช้งานง่ายพร้อมกับเทคโนโลยีที่น่าสนใจที่สุด โดยมีกำหนดจะเปิดตัวแอพพลิเคชันบนระบบ iOS กับ Android ประมาณกลางปีนี้

 

 

                                                                              การเดินทางครั้งใหม่

            เคยมีหลายคนทักว่า ทำไมไม่ลองทำบล็อกบ้างละ เพราะเขาเห็นรูปที่เราถ่าย เราชอบถ่ายรูปมาตั้งแต่เด็กไง แต่ตอนนั้นก็ยังไม่ได้คิดอะไรมาก จนตอนที่ใกล้กลับจากออกประจำการแล้ว เราอยากให้คนไทยรู้จักที่เที่ยวที่แปลกใหม่เยอะ ๆ ก็เลยลองทำดู เลยใช้ชื่อเพจว่า “เที่ยวแปลกใหม่” แล้วบังเอิญได้รับการตอบรับที่ดี ก็ทำต่อเลยแล้วกัน และในอนาคตยังมีแผนที่จะโปรโมทที่เที่ยวที่แปลก ๆ ในเมืองไทย หรือคนยังรู้จักน้อยอีกด้วย

 

 

นักการทูต VS บล็อกเกอร์

           นักการทูต เราเอาผลประโยชน์ของประเทศเป็นที่ตั้ง ส่วนการเป็นบล็อกเกอร์ เราต้องหาข้อดีของที่นั่นมาเป็นจุดขาย เพื่อให้คนอยากเดินทางไปท่องเที่ยว มองว่า ทั้งสองบทบาทก็คล้ายคลึงกันอยู่ เวลาเราเป็นนักการทูต เราก็ต้องหาจุดเด่นของฝ่ายเราเพื่อดึงดูดอีกฝ่าย

 

 

จำตัวเองก่อนหลงรักการเดินทางได้ไหม

           ตอนเราเป็นเด็ก เราเป็นคนมองโลกด้านเดียว ไม่ได้มีมุมมองอะไรเยอะมาก เจออะไรเราก็คิดแบบเด็ก ๆ เวลาเดินทางไปที่ต่าง ๆ ก็มีความรู้สึกไม่ปลอดภัยบ้าง ไม่สะอาดบ้าง หรือเวลาอยู่ในไทย บางครั้งเราก็รู้สึกไม่พอใจกับนักท่องเที่ยวต่างชาติที่เข้ามาในไทย เอาไทยเป็นจุดศูนย์กลางบ้าง ถ้าสามารถกลับไปบอกตัวเองได้ตั้งแต่ตอนนั้น ก็อยากบอกว่า ออกไปดูโลกบ้างเถอะ

มุมมองวัยเด็กที่เปลี่ยนไป

            พอโตขึ้น เรามองเห็นโลกกว้างขึ้น กลายเป็นเราอยากรู้ว่า คนอื่นเขาใช้ชีวิตกันยังไง แล้วเขามีแนวคิด ความเชื่อ วัฒนธรรม หรือการแก้ไขปัญหาต่าง ๆ ยังไง เหมือนเราอยากพยายามเข้าใจสังคมที่แตกต่างมากขึ้น

 

 

ของติดตัวเวลาเดินทาง

            กล้องถ่ายรูป แบตเตอรี่สำรอง โทรศัพท์มือถือ คอมพิวเตอร์พกพากับกระเป๋าหนึ่งใบก็พร้อมแล้วสำหรับการเดินทางไปทั้งโลก (ถ้าไม่รวมเงิน หรือพาสปอร์ตนะ) เราทั้งเที่ยวทั้งทำงานในจุดนี้ เราจะรู้ว่าสิ่งจำเป็นจริง ๆ เวลาเดินทางไปท่องเที่ยวไม่ใช่เสื้อผ้าหรือเครื่องสำอาง แต่เป็น เอกสาร มากกว่า พยายามสำรองเอกสารต่าง ๆ ไว้เผื่อมีเหตุฉุกเฉิน

 

 

คำแนะนำสำหรับนักเดินทาง

           สิ่งที่พี่บอกทุกคนเสมอว่า ต้องทำ อันดับแรกคือต้องแจ้งคนสนิทว่าจะไปไหน สิ่งที่สองคือต้องซื้อประกันการเดินทาง เพราะประกันการเดินทางสำคัญมาก หากมีอะไรเกิดขึ้นมาค่าใช้จ่ายสูงมากนะ และสิ่งที่สามคือเก็บข้อมูลเบอร์ติดต่อสถานทูตหรือสถานกงสุลใหญ่ติดตัวไว้เลย เพราะเจ้าหน้าที่กงสุลทุกคนมีเบอร์โทรศัพท์มือถือ Hot Line ที่หากสามารถติดต่อได้ทันที มีเหตุการณ์อะไรฉุกเฉินที่ต้องการความช่วยเหลือ เช่น ทำพาสปอร์ตหาย ถูกโจรกรรม เจ็บป่วยหรือมีอุบัติเหตุก็สามารถติดต่อขอความช่วยเหลือได้

 

         การเดินทางแต่ละครั้งต่างมีเอกลักษณ์และเรื่องราวให้เล่าต่อ แต่ไม่ว่าการเดินทางสไตล์ไหน ๆ กรมอเมริกาฯ ก็ขอให้ทุกการเดินทางเป็นช่วงเวลาที่น่าจดจำนะคะ และถ้าใครอยากสัมผัสเรื่องราวการเดินทางในสถานที่แปลก ๆ พร้อมคำแนะนำการเดินทางฉบับนักการทูต สามารถติดตามกันได้ที่ เพจเที่ยวแปลกใหม่ (Facebook.com/Tiewplakmai)

 

* * * * *

เรียงเรียง: กัญญาภัค สาสงเคราะห์

ภาพ: อดิพลิน ภาณุพงศ์, วิชชุ โสภานะ